58032 (672273), страница 3
Текст из файла (страница 3)
Сапраўды, на мяжы паміж жыццём і смерцю многія пераасэнсоўваюць мінулае, імкнуцца больш шчыра выказацца аб набалелым. Таму можна зразумець з'яўленне чарговых успамінаў П. Панамарэнкі (Неман. 1992. № 3 – 4), А. Карпюка (Там жа, «Прощание с иллюзиями»).
Вельмі цікавыя ўспаміны аб дзейнасці беларускіх нацыянальных арганізацый у першыя пасляваенныя гады. У гэтым напрамку асаблівае значэнне мае выданне зборніка «Гарт. З успамінаў пра Саюз Беларускіх Патрыётаў» (Глыбокае, Паставы. 1945 – 1947).
Публікацыі ўспамінаў, безумоўна, павінны быць прадоўжаны. І не толькі аб дзейнасці нацыянальных груп. Неабходна адлюстраваць рэальнае жыццё тых пакаленняў, якія адчулі, што такое калектывізацыя і раскулачванне, якія аднаўлялі разбуранае вайной жыццё не толькі кіраўнікоў, але і тых простых людзей, што самі пісаць успаміны не будуць ніколі. Памяць чалавека – крыніца мемуараў – памірае з яго носьбітам. І гэта накладвае вялікую адказнасць перад сучаснымі пакаленнямі не толькі гісторыкаў, архівістаў і музеязнаўцаў, але і ўсёй інтэлігенцыі.
ЛIТАРАТУРА
-
А. Мальдзiс «Беларусь у люстэрку мемуарнай лiтаратуры XVIII ст.». Мн., 1982.
-
Гл.: Севергин В.М. Записки путешествия по западным провинциям Российского государства. Спб., 1803 (1804);
-
Лажечников И.И. Походные записки русского офицера. М., 1820 (перавыдадзена ў 1836 г.).
-
Жданов М.П. Путевые записки по России в двадцати двух губернях. Спб., 1843; Щукин Н.С. Заметки о Белоруссии // Журнал министерства внутренних дел. 1846.
-
№ 4; Шишкина О.П. Заметки к воспоминаниям русской путешественницы по России в 1845 году. Спб., 1848; Захаров И.Д. Путевые записки русского художника... Спб., 1854; Мацкевич Д. Путевые заметки. Киев, 1856 i iнш.
-
Швед В. З дзекабрыстамi праз Беларусь // Беларусь. 1990. № 2.
-
Напрыклад, успаміны А.Я.Розена былі выдадзены толькi ў 1907 г. Гл.: Розен А. Е. Записки декабриста. Спб., 1907, а таксама фундаментальнае выданне: Восстание декабристов (Материалы и документы). Т.1 – 12. М.; Л., 1925 – 1969.
-
Гл.: Жиркевич И.С. Записки генерала Ивана Степановича Жиркевича // Русская старина. 1890. Т.67. Август. С. 234 – 235; Чебодько А. Из воспоминаний об унии в Белоруссии в начале XIX века // Русский архив. 1903. Ч.3. № 12. С. 537 – 544; i iнш.
-
Гл.: Луцкевiч А. Дзённiк // Полымя. 1991. № 4 – 5.
-
Гл.: Савецкая Беларусь ва ўспамінах сучаснікаў. Анатаваны паказальнік мемуарнай літаратуры. 1917 – 1972. Мн., 1993.
-
У якасці прыкладу можна прывесці зборнік: 1917 год в деревне. М.; Л., 1929.
-
Памяці Івана Луцкевіча ў першыя ўзгодкі смерці яго. Вільня, 1920.
-
Прыкладам апошняга можа служыць твор: А.Луцкевіч. За дваццаць пяць гадоў. Вільня, 1928.
-
Прыкладам з'яўляецца кніга: Панамарэнка П.К. Партызанскі рух у Вялікай Айчыннай вайне. М., 1943.
-
Падрабязней гл.: Курков И.И. Анкета как исторический источник (На материалах «опросных листов для возвратившихся на Родину из германской неволи»)// Гістарычныя крыніцы: праблемы класіфікацыі, вывучэння і выкладання. Мінск, 23 – 24 красавіка 1998 г. Матэрыялы да Міжнарод. навук.-практ. канф. Мн., 1998.
-
Калинин П.З. Партизанская республика. 3 изд. Мн., 1973.
-
Партийное подполье Белоруссии. 1941 – 1944. Минская область и Минск. Страницы воспоминаний. Мн., 1984; Партийное подполье Белоруссии. 1941 – 1945. Страницы воспоминаний. Витебская, Могилевская, Гомельская, Полесская области. Мн., 1985.
-
Баграмян И.Х. Так начиналась война. М., 1971; Буг в огне. Мн., 1970; Жуков Г. К. Воспоминания и размышления. М., 1974; Руссиянов И.Н. В боях рожденная. М., 1982.
-
Киселев К.В. Записки советского дипломата. М., 1974; Киселев К.В. Впечатления, встречи. Записки советского дипломата. Мн., 1980.
-
Белорусская ССР на международной арене. М., 1964, і інш.
-
Рассвет над Неманом. Мн., 1982, і інш.
-
Орехво Н.С. Дела и люди КПЗБ. Воспоминания. Мн., 1983.
-
Рагуля В. Успаміны. Мн., 1993 (друк. па выданні: Успаміны. Нью-Ёрк, 1957).
-
Малецкі Я. Пад знакам пагоні. Успаміны. Таронта, 1976.
-
Гарт. З успамінаў пра Саюз Беларускіх Патрыётаў (Глыбокае, Паставы. 1945 – 1947). Менск: Наша Ніва, 1997.















